Гласарый

Тутэйшасць

Tutejšasć

Архаічная форма ідэнтычнасці, якая дазваляла беларусам пазбягаць вонкава навязаных нацыянальных катэгорый і выступала стратэгіяй самазахавання ва ўмовах пастаянных акупацый. Тутэйшасць часта апісваюць як «негатыўную» ідэнтычнасць — вызначэнне сябе праз адсутнасць выразнага нацыянальнага выбару, а не праз яго наяўнасць.

Як гэта бачна ў беларускім выпадку?

У фразе «тутэйшыя людзі» замест нацыянальнай самаідэнтыфікацыі — характэрна для пачатку XX стагоддзя, калі перапісы насельніцтва фіксавалі мясцовых жыхароў менавіта так.

Чаму гэта важна?

Паказвае, як імперскі ціск мог парадаксальна ператварацца ў форму супраціву праз самаўхіленне ад катэгарызацыі.

Дзе пачытаць?

  • Бабкоў — «Адвечны шлях»
  • Абдзіраловіч — архіў

Да гласарыя

Пра праект

Гэта праект «Годна»

«Беларуская дэкаланізацыя» — адкрытая навігацыйная база, якую робіць медыя «Годна». Мы збіраем паняцці, падыходы і крыніцы, каб размова пра беларускую суб’ектнасць была дакладнай і даступнай — не толькі для даследчыкаў, але і для аўтараў, рэдакцый, настаўнікаў і студэнтаў.

Гэта не закрытая энцыклапедыя і не фінальнае слова: база будзе дапаўняцца новымі тэрмінамі, крыніцамі і матэрыяламі.

Кожнае слова тут напісана двойчы — кірыліцай і лацінкай. Гэта не аздабленне: «Наша Ніва» з 1906 года выходзіла двума паралельнымі выданнямі, кірылічным і лацінскім, і толькі з 43-га нумара 24 кастрычніка 1912 года засталася адна кірыліца. Гэтая старонка трымае абодва выданні разам.